نوشته‌ها

نوروز و پرنده‌نگری

به نقل از محمدعلی آقاابراهیمی در اصفهان زیبا
نوروز در پیش است و بهار دلنشین کم‌کم از راه می‌رسد. این فصل زیبا و سرسبز همانطور که طبیعت از خواب بیدار می‌شود و حیات به طرز شگفت‌انگیزی شکوفا می‌گردد، پرشورترین فصل حیات پرندگان را در طول سال رقم می‌زند. پرندگان در سراسر زمین در آغاز بهار آشیانه‌های خود را ساخته و به دنبال جفت میگردند. بسیاری از آنان در پایان زمستان دست به مهاجرت‌های بزرگی می‌زنند تا به مناطقی برسند که اقلیم و آب‌وهوای مناسب را برای زادآوری داشته و منابع غذایی کافی برای بزرگ کردن جوجه‌هایشان را در اختیارشان قرار دهد. برخی دیگر در سرزمین‌های خود برای همیشه باقی می‌مانند و آنها نیز در بهار رفتارهای شورانگیز جفت‌یابی و زادآوری را از خود بروز می‌دهند. اغلب پرندگان دارای دو نوع پوشش در طول سال هستند، پوششی برای بهار و پوششی برای زمستان که با دو نوبت پرریزی در سال و سربرآوردن پرهای جدید با رنگهای متفاوت از دوره قبل، این دو پوشش ظاهر می‌شود.
نوع پوشش پرندگان در بهار معمولا زیباتر و رنگارنگ‌تر از دوره دیگر است زیرا آنها نیاز دارند که در ابتدای بهار با نمایش‌ها، نغمه‌ها و رقص‌ها و جنب‌جوش‌های فراوان، رفتارهای دلربا و دلفریبی برای یافتن جفت از خود بروز دهند و از سوی دیگر اغلب آنها به دلیل قلمروطلب بودن و به خاطر از میدان به در کردن رقبا و در رقابت بر سر جفت، نیاز به رنگ‌های تند و مشهودی دارند که در پوشش بهاره آنها ظاهر می‌شود. بسیاری از پرندگان در ابتدای بهار و در طول این فصل، به منظور جفت‌یابی و حراست از قلمرو به آوازه‌خوانی مشغولند بطوریکه در دیگر فصل‌ها چنین نغمه‌سرایی‌ کمتر از آنان دیده می‌شود. با به دنیا آمدن جوجه‌ها نیاز به غذا در نزد پرندگان دوچندان می‌شود و آنها ترس را کنار گذاشته و برای یافتن غذا به هر مکانی سرکشی می‌کنند و به همین سبب دیدن آنان در بهار بسیار راحت‌تر از سایر فصل‌هاست. در بهار، ساخت آشیانه و زادآوری باعث می‌شود پرندگان در مسیرهای خاصی تردد کنند و در مکان‌های مشخص و قابل تکراری دیده شوند که در این صورت با زیر نظر گرفتن آنها براحتی می‌توان رفتارهای گوناگونشان را دیده و ثبت کرد. جنب‌وجوش آنان در هنگام صبح و عصر برای سیر کردن جوجه‌ها بیشتر نمایان است و فرصت‌های نابی را در اختیار پرنده‌نگرها قرار میدهد که با احتیاط و رعایت اصول پرنده‌نگری مسئولانه و بدون وارد کردن استرس به آنها به قلمروشان نزدیک شوند و از دیدن آنها لذت ببرند.
بهار فصل گشت و گذار انسان در طبیعت است و بد نیست که پرنده‌نگری مسئولانه نیز در شمار تفریحات نشاط‌انگیز بهاری انسان جای گیرد اما با رعایت اصولی که به طور خلاصه چنین است: هرگز به لانه پرندگان نزدیک نشویم، به تخمها، جوجه‌ها و خود آشیانه دست نزنیم حتی اگر جوجه‌ای از لانه بیرون افتاده در چرخه زندگی پرندگان دخالت نکنیم. هنگام ورود به قلمرو آنان با احتیاط و بی‌سروصدا وارد شویم و چیزی را در اطراف قلمرو تغییر ندهیم. از ایجاد بوهای گوناگون از دخانیات گرفته تا آتش و عطرهای مختلف پرهیز کنیم. اگر قصد نزدیک شدن به پرنده‌ای داشتیم با لباس‌های همرنگ طبیعت وارد شویم و بصورت خم شده و یا نشسته و یا حتی سینه‌خیز به پرنده نزدیک شویم. در تعداد زیاد وارد قلمرو پرندگان نشویم و در این صورت به نوبت و در تعداد کمتر و با فواصل زمانی کافی در قلمرو آنان حضور یابیم. از ایجاد سروصدا و ساز و آواز و حتی گفتگوهای با صدای بلند در قلمرو پرندگان موکدا پرهیز کنیم. همیشه یادمان باشد که پرندگان براحتی در اثر استرس‌های کوچک لانه و جوجه‌هایشان را ترک می‌کنند و ما مسئول از بین رفتن نسل‌های جدید آنها خواهیم بود اگر مسئولیت‌پذیر نباشیم و شرایط لازم را رعایت نکنیم.

کلید های شناسایی پرندگان

پرنده‌نگری تفریح سالم و مفیدی است. ما وقتی یک پرنده جدید را در‌طبیعت می‌بینیم به اوج هیجان می‌رسیم. در بعضی از سفرهای پرنده‌نگـــری، گــاهــــی در دفــــتـــر یادداشت خود جلوی برخـــی از‌پرندگان علامت سوال می‌گذاریم و از خـــود می‌پرسیم این کدام پرنده بود. یکی از راه‌های شناخت هرچه بهتر پرندگان این است که زیاد به طبیعت برویم و رفتار پرندگان را با دقت ببینیم، همچنین باید کتاب و منابع را به‌خوبی مطالعه و تصاویر پرندگان را به خوبی ببینیم و بررسی کنیم. به طور معمول پرنده‌هایی که هم خانواده هستند یا زیرگونه‌ها و پرنده‌هایی که در دسته‌بندی‌ها در‌جایگاه گونه‌ای مجزا قرار گرفته‌اند یا حتی پرندگانی که از لحاظ شکل ظاهری به هم شبیه هستند گاهی با یکدیگر اشتباه گرفته می‌شوند و‌شناسایی آنها کمی مشکل است. در بعضی مواقع برای شناسایی آنها باید زمان بیشتری صرف کنیم و به بررسی و دقت بیشتری نیاز است. تفاوت‌ها و شباهت‌های بین دوگونه و بررسی کلیدهای شاخص می‌تواند در شناسایی سریع‌تر پرنده به‌ما کمک قابل توجهی کند. گاهی شباهت‌های ظاهری بسیار زیاد است تا جایی که تنها از روی صدا می‌توانیم دو پرنده را از هم تشخیص دهیم، مانند شباهت بین سسک ابرو زرد و سسک ابرو زرد هیوم که در بیشتر موارد شناسایی آنها از روی صدا انجام می‌شود. یکی از موارد مهم شناسایی پرندگان تشخیص از روی صداست و یکی از راه‌های یادگیری آن تمرین شنیدن صدای پرندگان است. در پرنده‌نگری مراحل بررسی شناسایی پرندگان لذت‌بخش و هیجان انگیز است. در مورد کلید های شناسایی پرندگان که در شناسایی یک پرنده زیاد به کار می‌رود می‌توان به رنگ، فرم کلی بدن و جثه، اندازه و‌فرم نوک، پاها، دم، بال، چشم‌ها، زیستگاه، فصل حضور پرنده و … توجه کرد. هر کدام از این موارد خود به قســـمت‌های مختلف و گســـترده‌ای تبدیـــل مـــــی‌شـــــونـــــد تاجایی که برای مثال در شناسایی از روی بال پرنده باید رنگ، پچ یا پنجره بالی، پرایمری یا شــــاهپرهـــا، خطوط روی بال‌ها (عمودی، افقی، نیم دایره و اریــب، راه راه) و رنگ آنها را در نظر گرفت، این فقط در حالتی است که پرنده نشسته باشد. برای این موارد می‌توان سنگ‌چشم‌ها و چکاوک‌ها را مثال زد. در حالت بال باز هم شرایطی وجود دارد که می‌تواند در شناسایی به ما کمک کند مانند طرح و‌اندازه بال، پهن، دراز، کوتاه یا باریک بودن بال‌ها. برای شناسایی سنقرها، عقاب‌ها و کاکایی‌ها در‌پرواز توجه به کلیدهای مربوط به بال کاربرد زیادی دارد. برای مثال برای شناسایی برخی از‌شکاری‌ها در پرواز باید به خطوط زیر بال، روشنی یا تیر‌گی سرشانه یا خمیدگی بال‌ها، تعداد شاهپرها و رنگ آنها توجه به خطوط زیر بال، نوار حاشیه بال، نوک شاه‌پرها، رنگ شاه‌پرها، خطوط پایه شاه‌پرها یا عدم خط‌‌دار بودن، تفاوت بلندی و‌کوتاهی انگشت‌ها توجه کرد، چون اینها هرکدام در پرندگان متفاوت هستند. ما می‌توانیم با تفکیک هرکدام از‌ کلید های شناسایی پرندگان را تا حدودی به خوبی انجام دهیم. این مواردی که در سطور بالا به آنها پرداختیم در شناسایی هنگام پرواز زیاد کاربرد دارد.یکی دیگر از موارد شناسایی، دم پرنده است و شکل آن که مانند بال پرنده می‌تواند به ما در شناسایی پرندگان کمک کند، دم گرد، بلند، باریک، پهن، کوچک، دوشاخه و …دم گرد، مانند سسک هــــای تالابی و نیــــزار و دم‌چتری، دم کوتاه مانند چکاوک درختی، دم بلند مثل دم‌جنبانک‌ها و پیپت‌ها، دم پهن مانند سارگپه جنگلی، دم مثلثی شکل مثل کرکس‌ها، دم دوشاخه مانند برخی از پرستوهای دریایی و گلاریول‌ها. این چند مثال راجع به شکل کلی دم پرنده بود. حالا اگر بخواهیم طرح دم‌ها را در نظر بگیریم باید به غیر از مواردی که اشاره کردیم، به‌رنگ دم و طرح‌های زیر دم و روی دم پرنده نیز توجه کنیم. در دم پرندگان مشخصه‌هایی وجود دارد که می‌تواند شناسایی را برای ما راحت‌تر کند. از چکچک‌ها در پرندگان کوچک گرفته تا سارگپه‌ها در پرندگان بزرگ جثه.رنگ حاشیه دم و نوار انتهای آن و همین‌طور خطوط عرضی بر روی دم نیز می‌تواند از کلیدهای شناسایی برای ما محسوب شود. پوشپرهای زیر دم و روی دم یا دمگاه پرنده و رنگ و‌اندازه آنها نیز در شناسایی پرندگان نقش دارند. در‌برخی پرندگان توجه به پوشپرهای زیر دم و‌خالدار بودن یا عدم خال بر روی پوشپرها می تواند برای شناسایی به ما کمک کند. یکی از تفاوت‌های مهم در بلبل معمولی و بلبل خالدار توجه به همین پوشپرهای زیر دم آنهاست.توجه به جزییات بال پرندگان نیز در صورتی که برای مثال از پرنده عکس گرفته‌ایم یا تصویر آن را در اختیار داریم می‌تواند شناسایی را ساده‌تر کند.

یکی دیگر از کلید های شناسایی پرندگان ، فرم کلی بدن آنهاست. در این حالت شاید اندازه پرنده، دوکی شکل بودن، کشیدگی، چاقی یا لاغری آنها می‌تواند شناخت کلی از پرنده را برای ما نمایان کند. برای مثال ما گاهی مبنای شناسایی یک پرنده را بر‌اساس پرنده‌هایی که زیاد دیده‌ایم و از آنها شناخت داریم، قرار می‌دهیم. به این ترتیب برای مقایسه پرندگانی که دارای جثه متوسط هستند کبوتر یا کلاغ و برای پرندگان کوچک و گنجشک سانان، گنجشک خانگی و همچنین برای پرندگان آبزی و کنار آبزی می‌توانیم اردک سرسبز و کاکایی سرسیاه را مبنای شناسایی قرار دهیم. برخی پرندگان را با یک‌بار دیدن می‌توانیم برای همیشه در ذهن خود ثبت کنیم. با‌توجه به شکل ظاهری و رنگ منحصر به فرد یک پرنده آن را با هیچ‌گونه دیگری اشتباه نمی‌گیریم، برای مثال زاغی را چون رنگ خاص سیاه و سفید و دم دراز و منقار بلند دارد و در بین پرندگان ایران این نوع رنگ کم نظیر است و فقط همین گونه را با این مشخصات کلی داریم آن را با هیچ گونه دیگری اشتباه نمی‌گیریم و همچنین پری‌شاهرخ را که رنگ و فرم زرد و سبز خاصی دارد یا برای مثال طوطی که در بین پرندگان ایران فقط آنها هستند که رنگ سبز دارند و‌به‌طور تقریبی برای همه ما شناخته شده اند. کلیدهای مربوط به چشم پرنده را هم می‌توانیم برای شناسایی برخی از پرندگان به کار ببریم، مثل رنگ چشم پرنده، خطوط اطراف چشم مانند ابرو، حلقه دور چشم، خط چشم یا فاصله چشم تا منقار. تفاوت رنگ چشم برخی پرندگان در شناخت آنها موثر است. برای مثال رنگ چشم در قوشر ها زرد و قرمز و‌در‌شاهین ها سیاه است. با شناخت این کلید کوچک می‌توانیم به راحتی خانواده این پرندگان را از‌هم تشخیص بدهیم.یکی دیگر از کلیدهای شناخت پرندگان فرم و شکل پاست. اندازه ساق یا‌ناخن ها، کلفتی یا باریکی، پردار بودن یا بدون پر، انگشت‌های دارای پرده و رنگ پا در شناسایی پرندگان نـــقــــش دارد، مانند رنگ زرد، سبز، صورتی یا نارنجی، قرمز، ســــیـــــاه و حتــی قهوه‌ای که در آبچلیک‌ها و پی‌پت‌ها و سسک‌ها کلیـــــد مناسبـــــی بــــرای شناخت آنهاست.یکی دیگر از کلید های شناسایی پرندگان نوک آنهاست که بررسی آن در‌شناسایی پرندگان زیاد کاربرد دارد. وقتی در مورد نـــوک خمیده صحبت می‌کنیم اولین پرنده‌ای که به ذهنمان می‌آید عقاب است و بعد از آن طوطی. مـــــا حـــتـــی در فرهنگ عامیانه خود نیز به کسانی که بینی بزرگ و خمیده‌ای دارند، بینی یا دماغ عقابی می‌گوییم.شناسایی پرنده بر اساس نوک، بیشتر در‌مراحلی به کار می‌رود که شناسایی آن از روی جثه یا کلیدهای دیگر امکان‌پذیر نباشد. زمانی که می‌دانیم پرنده در کدام خانواده قرار دارد‌ وقتی که براساس کلیدهای دیگر برای شناسایی پرنده به‌نتیجه نرسیده‌ایم می‌توانیم از این کلید برای شناسایی استفاده کنیم. در این صورت باید چه مواردی را در نظر بگیریم که شناسایی بهتر صورت بگیرد؟ دقت در اندازه نوک پرنده، کوتاه یا بلند، باریک یا کلفت، خمیده یا مخروطی شکل بودن و‌رنگ نوک می‌تواند ما را در شناخت بهتر پرنده کمک کند. مانند رنگ نوک توکای سیاه و برخی از سسک‌ها یا نوک آبچلیک‌ها و کاکایی‌ها. شاید با خواندن و دیدن کلیدهای شناسایی پرندگان در ابتدا دچار سردرگمی شویم و به خودمان بگوییم که چقدر سخت و پیچیده است، اما با چند بار دیدن پرندگان در طبیعت و دقت به رفتار و حالات پرندگان اصلا نیازی نیست همه کلیدها با هم به‌کار ببریم . ما به طور کاملا آگاهانه می‌توانیم توصیف کلی از پرنده داشته باشیم، آن را در ذهن متصور سازیم، حتی بر روی کاغذ تصویر پرنده را نقاشی کنیم.برای شناخت کلی یک پرنده اصلا نیاز نیست همه کلیدها را با هم به کار ببریم، مانند حروف الفبا که نیاز نداریم برای نوشتن یک متن تک‌تک حروف را دوباره از اول بررسی کنیم تا بتوانیم با آنها کلمه و‌جمله‌ای بسازیم و بنویسم. کلیدهای شناسایی پرندگان نیز چنین حالتی دارند، آنها با تمرین کردن در ذهن ما شکل می‌گیرند و تنها نیاز به ارائه دارند. فقط در مواردی که شناسایی کمی پیچیده می‌شود می‌توانیم به این جزییات توجه کنیم.شناسایی پرندگان با دانستن این کلیدها به تنهایی ممکن نمی‌شود گرچه به راحتی بسیاری از گونه‌ها را از هم تشخیص می‌دهیم و می‌توانیم در دسته‌بندی راسته یا خانواده مربوطه قرار دهیم. علاوه بر همه اینها و در زمانی که شناسایی یک پرنده مشکل می‌شود، باید شناخت کلی از رفتار و تغییرات فصلی و سنی که در رنگ و طرح پرهای پرندگان ایجاد می‌شود و همچنین زیستگاه پرندگان نیز داشته باشیم. ما باید پرندگان را در طبیعت به طور مرتب ببینیم و‌آنها را مورد بررسی قرار دهیم. دنیای پرنـــدگان دنیـــای شگفت‌انگیزی اســت و‌مشــاهـــده و شناخت پـــرنـــدگــــان آن را زیباتـــر و‌جذاب‌تر‌می‌کند.

خیلی دور، خیلی نزدیک

به نقل از امین اخوت در اصفهان زیبا

زمانی تصور می‌کردم شگفتی‌های طبیعت تنها در ژرفای اقیانوس‌ها، دل جنگل‌های آمازون و صحراهای آفریقا وجود دارد و ساده‌ترین راه دسترسی به آنها هم چیزی نبود جز لم دادن جلوی جعبه جادویی و تماشای قطبین و استوا از روی کاناپه و احساس شعف از امکان دیدار با خرس گریزلی بدون ترس از احتمال حمله آن و دیدن گذشت چهار فصل جزیره گالاپاگوس در کمتر از یک ساعت!
بعدها به این نتیجه رسیدم که زیبایی‌های طبیعت منحصر به خارج از مرزهای ایران نیست و میهن خودمان هم، حرف‌های ناگفته زیاد دارد.

زیبایی‌های طبیعت ایران

می‌توان به مواهب طبیعی ایران، آبشار مارگون، قله دماوند و لاله‌های واژگون خوانسار هم بالید! ضمن اینکه یاد گرفتم از خرید جانوران تاکسیدرمی شده و کمک به این تجارت کثیف دست بردارم و احساس نیاز به نزدیکی با طبیعت را با رفتن به آکواریوم، باغ پرندگان و باغ وحش های مختلف ارضا نمایم و افتخار کنم که جانوران مورد علاقه‌ام را نه از طریق تلویزیون و خرید گونه‌های تاکسیدرمی شده که از نزدیک و در این باغ‌ها ملاقات می‌کنم و احساس پیروزی از اینکه بوی گل‌ها را در باغ گل‌ها می‌توانم حس کنم و این قطعا از طریق تماشای مستند مقدور نبود!
در آن زمان برای من درک شگفتی‌های طبیعت، تنها از پشت شیشه تلویزیون و میله‌های قفس و شیشه‌های آکواریوم امکان پذیر بود، چرا که نه نگرانی از حمله گرگ‌ها داشتم و نه ترس از گزش پشه مالاریا و صاعقه و رفتن تیغ در پا! همه چیز ایمن و مطلوب! و البته حس تقدیر از کسانی که این خطرات را به جان می‌خریدند تا ما به راحتی به تماشای این شگفتی‌ها بنشینیم. تا اینکه به صورت تقریبا اتفاقی با طبیعت نزدیکم کمی آشناتر شدم. اینجا بود که به یکباره پرده‌هایی کنار رفت و چیزهایی خود را برایم به نمایش گذاشتند که از ندیدن و نشنیدنشان تا آن روز حیرت کردم!
تازه فهمیدم در باغ کوچکی که هر ماه می‌رفتیم و در آن فـقـط کـلاغ و گـنـجـشک به چشمم می‌خورد، بیش از بیست گونه پرنده رفت و آمد و حتی لانه دارند و حالا ده‌ها صدای مختلف از آنها می‌شنیدم. آن موقع بود که درک کردم دیدن ببر بنگال از پشت میله‌های قفس با لذت دیدن گله آهوان در زیستگاه واقعی‌شان قابل قیاس نیست !بنابراین گشتم تا هر چه نزدیک‌تر به خود، شگفتی‌های اطرافم را دریابم.

جست‌وجوهایم را که از بیابان و جنگل و تالاب شروع کرده بودم، به شهر معطوف کردم و آن وقت بود که متوجه نوک‌زدن‌های مکرر دارکوب سوری به درختی در خیابان استانداری و پرواز طوطی‌های طوق صورتی بر فراز باغ غدیر شدم و چه زیبا بود استشمام بوی درمنه‌ها در بیابان های مجاور شهر و دیدن شیطنت سنجاب‌ها در پارک جنگلی ناژوان! و حال به عنوان یک راهنمای رسمی طبیعت‌گردی، دوست دارم در پرسه‌زنی در داخل یا حومه شهر و روستا، لذت جست‌وجو و مشاهده دقیق طبیعت «نزدیک» را با دیگران به اشتراک بگذارم.

دوست دارم بچه‌ها به جای ترس و واکنشی مانند پرتاب لنگه کفش، از دیدن مراحل رشد مارمولک داخل انباری و دانستن خصوصیات جالب آن لذت ببرند. دلم می‌خواهد نشان دهم که ساعت و روز و فصل و به طور کلی «زمان»، از طبیعت مستقل نیست و دیدن مارهای باغ وحش در زمستان همان قدر مضحک است که خوردن خربزه در آن فصل انسان را بیمار می‌کند! و در این میان «انجمن پرنده‌شناسان آوای بوم و مرکز پرنده‌نگری اصفهان در پارک کوهستانی صفه» به کمک راهنمایان مجرب و دلسوز خود، نقش مهمی را ایفا می‌کند. این مرکز با برگزاری برنامه‌های پرنده‌نگری شهری در فصول مختلف و ترویج نگاه دقیق به طبیعت، پرندگان و همه‌ موهبت‌های الهی ، شرایط را برای تفریحی توأم با آموزش برای همه شهروندان و علاقه‌مندان فراهم کرده است.

باید ها و نباید های پرنده نگری

باید ها و نباید های پرنده نگری چیست؟ پرنده نگری مانند هر فعالیت دیگری قوانینی دارد. باید ها و نبایدهایی که نه تنها زمانی که در طبیعت هستید بلکه در محیط شهری و اطراف محل زندگیمان نیز باید به آن توجه کنید. وقتی برای تفریح پرنده‌ نگری به دل طبیعت می‌روید قبل از هرچیز باید به این نکته توجه کنید که ارزش پرندگان و تاثیرات سلامت زندگی آنها و محیط زیست بر بقای بشر به طور کامل متقابل است.باید توجه داشته باشید که کوچک ترین رفتار یا عاداتی ممکن است تاثیراتی برزندگی ما و پرندگان بگذارد، به این دلیل در تمام دنیا کدهای اخلاقی مورد قبولی وجود دارد که باید به آنها توجه کنید.

کد های اخلاقی پرنده نگری


  • نباید لانه پرنده‌ها را لمس کرد یا حتی به آنها نزدیک شد. امنیت لانه در خطر می افتد و ممکن است پرنده لانه‌ خود را ترک کند.پرنده‌ای که برای انتخاب محل لانه سازی، مراحل ساخت لانه، جذب جفت و زادآوری هفته ها انرژی بسیاری صرف کرده ممکن است قلمرو، لانه و حتی جوجه های خود را رها کند.
  • به پرندگان غذا ندهید. پرندگان خود قادر به یافتن غذا هستند و نیازی به کمک ما ندارند، با غذا دادن به آنها رفتار طبیعی آنها را تغییر ندهید. بارها دیده‌ایم که افرادی در کناررودخانه‌ها ایستاده وبرای پرندگان غذا پرتاب می‌کنند، این کار نه تنها باعث آلودگی آب و محیط طبیعی می‌شود بلکه ممکن است پرنده با خوردن آنها آسیب بسیاری ببیند. پرندگان ممکن است با یک دانه پفک که ارزش غذایی برای آنها ندارد، بدنشان ضعیف شود وحتی از بین بروند.
  • هنگام پرنده نگری سکوت را رعایت کنید و لباس‌هایی متناسب با رنگ محیط بپوشید. به یاد داشته باشید که در قلمرو آنها هستید و نباید موجب استرس آنها شوید.
    باعث آلودگی آب، خاک و زیستگاه پرندگان نشوید.
  • در طبیعت ممکن اســـت به جوجه پرندگانی بر بخورید که از لانه بیرون افتاده اند. هرگز تلاش نکنید آنها را به لانه برگردانید!چرا که در چرخه طبیعت، حیواناتی وجود دارند که بخشی از غذای آنها، جوجه‌های بیرون افتاده از لانه هستند و چنانچه شما این جوجه‌ها را به لانه برگردانید، با دست بردن در طبیعت موجب گرسنه ماندن این جانداران خواهید شد.
  • اگر لاشه پرنده‌ای را دیدید به آن دست نزنید. آنها جزئی از چرخه غذایی هستند. تنها در صورتی که لاشه ای کنار جاده بود آن را به بیرون جاده بیندازید، چرا که تعداد زیادی حیوان برای رسیدن به این لاشه‌ها تصادف می‌کنند و زیر لاستیک ماشین‌ها ازبین می‌روند.
  • هرگز پرنده‌ای را بدون مشورت با کارشناسان مرتبط در محیطی رها نکنید. چنانچه پرنده ای در مکان و زمان نامناسب رها شود موجب مرگ آن می‌شود.به یاد داشته باشیم در طبیعت هیچ اثری جز رد پا از خود بر جای نگذاریم و چیزی جز عکس و خاطره همراه نیاوریم.

امیدواریم که در این مطلب باید ها و نباید های پرنده نگری را به خوبی بیان کرده باشیم.

به نقل از مهسا هاشمی در اصفهان زیبا